Aucuba himalajska (Aucuba himalaica) to niezwykle interesujący zimozielony krzew pochodzący z górskich rejonów Azji, ceniony zarówno przez botaników, jak i miłośników ogrodów. Łączy w sobie dekoracyjny wygląd, dużą odporność oraz zdolność przystosowania się do trudnych warunków. W przeciwieństwie do wielu innych roślin ozdobnych dobrze znosi zacienienie, chłód i miejskie zanieczyszczenia, dzięki czemu znajduje szerokie zastosowanie w nowoczesnej zieleni miejskiej i ogrodach przydomowych. Poznanie jej biologii, wymagań oraz możliwości wykorzystania pozwala w pełni docenić potencjał tego wyjątkowego gatunku.
Systematyka, pochodzenie i zasięg występowania
Aucuba himalajska należy do rodziny garbownicowatych (Garryaceae), w której znajduje się zaledwie kilka rodzajów. Dawniej zaliczano ją do rodziny dereńkowatych (Cornaceae), jednak badania systematyczne i molekularne skorygowały tę klasyfikację. Rodzaj Aucuba obejmuje kilka gatunków występujących głównie w Azji Wschodniej, z których najbardziej znana w uprawie jest aucuba japońska (Aucuba japonica). Aucuba himalaica, jak sama nazwa wskazuje, związana jest natomiast z rejonem Himalajów oraz sąsiednimi pasmami górskimi.
Naturalny zasięg Aucuba himalaica rozciąga się od północnych Indii, przez Nepal, Bhutan, Sikkim i północne rejony Mjanmy, aż po zachodnie i centralne Chiny (m.in. prowincje Junnan, Syczuan, Hubei). W wielu miejscach występuje w lasach górskich na wysokości od ok. 1200 do 3000 m n.p.m., gdzie panuje wilgotny i chłodny klimat, a zimy bywają śnieżne. W takich warunkach krzew ten doskonale radzi sobie z okresowym spadkiem temperatury, intensywnymi opadami oraz ograniczonym dostępem do światła w runie leśnym.
W siedliskach naturalnych aucuba himalajska rośnie najczęściej jako składnik dolnej warstwy runas leśnego lub podszytu, w towarzystwie drzew liściastych i iglastych, takich jak klony, rododendrony drzewiaste czy różne gatunki jodeł i sosen. Spotyka się ją na zboczach, w wąwozach i dolinach rzek, gdzie gromadzi się wilgoć, a jednocześnie występuje naturalne zacienienie. Krzew ten chętnie zasiedla miejsca o próchnicznej, lekko kwaśnej glebie, bogatej w opadłe liście i materiały organiczne.
Poza obszarem naturalnego występowania aucuba himalajska została wprowadzona do uprawy w wielu krajach Europy, a także w Ameryce Północnej. Jako gatunek kolekcjonerski jest sadzona w arboretach i ogrodach botanicznych, w których bada się jej mrozoodporność, tempo wzrostu oraz przydatność do różnorodnych typów nasadzeń. Z czasem stała się również rośliną ozdobną dostępną w handlu detalicznym, choć nadal bywa mylona z bardziej rozpowszechnioną aucubą japońską.
W niektórych regionach świata odnotowuje się pojedyncze zdziczałe egzemplarze Aucuba himalaica, jednak nie jest ona uznawana za gatunek inwazyjny na taką skalę, jak wiele innych roślin ozdobnych pochodzących z Azji. Pomimo tego ogrodnicy i służby ochrony przyrody zalecają obserwowanie jej zachowania w nowych środowiskach, szczególnie tam, gdzie klimat i typ siedliska są bardzo zbliżone do warunków panujących w naturalnym zasięgu.
Wygląd i cechy morfologiczne
Aucuba himalajska to zimozielony krzew osiągający zwykle 1,5–3 m wysokości, choć w optymalnych warunkach może dorastać nawet powyżej 3 m. Tworzy gęste, wzniesione, czasem nieco rozłożyste pędy, które z wiekiem zdrewniają i przyjmują ciemniejszą barwę. Młode przyrosty są elastyczne i miękkie, a z czasem stają się sztywniejsze, co sprzyja utrzymaniu zwartej sylwetki rośliny.
Liście aucuby himalajskiej są jednym z jej największych walorów dekoracyjnych. Zazwyczaj są długie, lancetowate lub eliptyczne, o długości 8–15 cm i szerokości 2–5 cm, choć w korzystnych warunkach mogą być jeszcze większe. Blaszka liściowa jest skórzasta, błyszcząca, intensywnie zielona, często o nieco falistym brzegu. U części form liście mogą być delikatnie ząbkowane, u innych natomiast gładkie. W odróżnieniu od wielu odmian aucuby japońskiej, aucuba himalajska bywa z reguły mniej nakrapiana, ale i wśród tego gatunku spotyka się osobniki o subtelnych przejaśnieniach lub złocistych cętkach.
Liście są ułożone naprzeciwlegle na pędach, co wraz z ich wielkością i połyskiem nadaje krzewowi elegancki, egzotyczny wygląd. Dzięki zimozieloności roślina zachowuje walory ozdobne przez cały rok, stanowiąc cenne uzupełnienie ogrodów, w których zimą brakuje barw. Silne, skórzaste liście są także stosunkowo odporne na wiatr oraz krótkotrwałe przesuszenie, jeśli roślina jest dobrze ukorzeniona.
Aucuba himalajska jest gatunkiem dwupiennym, co oznacza, że kwiaty męskie i żeńskie występują na oddzielnych osobnikach. Aby roślina wytwarzała owoce, konieczna jest obecność zarówno egzemplarzy męskich, jak i żeńskich w niedużej odległości od siebie. Kwiaty są drobne, zebrane w wierzchotkowate kwiatostany pojawiające się zazwyczaj wiosną. Ich barwa waha się od zielonkawej po purpurowobrązową. Choć z bliska mogą być interesujące, nie stanowią głównej ozdoby rośliny – zdecydowanie większą rolę dekoracyjną odgrywają owoce.
Owoce aucuby himalajskiej to wydłużone, eliptyczne, błyszczące jagody, które dojrzewają jesienią i mogą utrzymywać się na pędach aż do zimy, a nawet do wiosny. Zależnie od formy i fazy dojrzałości przybierają barwę od czerwonej po ciemnoczerwoną, czasem z odcieniem purpury. Dzięki temu roślina staje się atrakcyjnym akcentem kolorystycznym w okresie, gdy większość gatunków dawno zakończyła sezon wegetacyjny. W środku jagód znajdują się nasiona, zwykle jedno lub dwa, otoczone miąższem.
System korzeniowy aucuby himalajskiej jest dość płytki, ale rozległy, dobrze rozgałęziony. Umożliwia to efektywne wykorzystanie wilgoci z górnych warstw gleby, ale jednocześnie sprawia, że roślina źle znosi głębokie, mechaniczne uszkodzenia strefy korzeniowej. W praktyce ogrodniczej oznacza to, że krzew ten nie powinien być często przesadzany ani sadzony w miejscach narażonych na intensywne przekopywanie gleby.
Wymagania siedliskowe i uprawa
Jedną z największych zalet aucuby himalajskiej jest jej zdolność do wzrostu w cieniu i półcieniu. W naturze najczęściej porasta zacienione partie lasu, toteż w ogrodach doskonale radzi sobie pod koronami drzew, przy północnych ścianach budynków czy w miejscach, gdzie wiele innych roślin cierpi z powodu niedoboru światła. W warunkach pełnego słońca liście mogą ulegać przypaleniom, szczególnie przy niedostatecznej wilgotności podłoża, dlatego zaleca się unikanie stanowisk mocno nasłonecznionych.
Najlepiej rozwija się w glebach próchnicznych, żyznych, o dobrej przepuszczalności. Optymalne są podłoża lekko kwaśne do obojętnych, bogate w materię organiczną, z dodatkiem kompostu lub rozłożonej kory. Roślina źle znosi zastoiny wodne i długotrwałe podmakanie – w takich warunkach może dochodzić do gnicia korzeni i zamierania pędów. Jednocześnie wymagane jest stosunkowo równomierne uwilgotnienie, zwłaszcza w pierwszych latach po posadzeniu oraz podczas intensywnego wzrostu.
Aucuba himalajska cechuje się wyższą odpornością na niskie temperatury niż wiele form aucuby japońskiej, co czyni ją obiecującym gatunkiem do uprawy w chłodniejszych rejonach. W sprzyjających warunkach może tolerować spadki temperatury do około -20°C, a w miejscach osłoniętych nawet nieco niższe. Młode rośliny warto jednak zabezpieczać przed mrozem, okrywając nasadę pędów warstwą liści, kory lub agrowłókniny. W rejonach o ostrzejszym klimacie korzystne bywa sadzenie krzewu w pobliżu murów lub żywopłotów, które ograniczają działanie wiatru.
W trakcie sezonu wegetacyjnego aucuba himalajska nie wymaga intensywnego nawożenia. W zupełności wystarcza coroczne ściółkowanie podłoża kompostem lub dobrze rozłożonym obornikiem, które nie tylko dostarcza składników pokarmowych, ale także poprawia strukturę gleby i ogranicza parowanie wody. W przypadku gleb ubogich można zastosować nawozy wieloskładnikowe przeznaczone dla krzewów ozdobnych, unikając jednak nadmiernych dawek azotu, który mógłby osłabić zimowanie rośliny.
Cięcie aucuby himalajskiej ogranicza się zazwyczaj do usuwania pędów uszkodzonych, przemarzniętych lub zbyt zagęszczających krzew. Dobrze znosi lekkie formowanie, dlatego można ją wykorzystywać w żywopłotach oraz kompozycjach wymagających utrzymania określonego kształtu. Silniejsze cięcie warto przeprowadzać wczesną wiosną, zanim rozpocznie się intensywny przyrost nowych pędów.
Rozmnażanie aucuby himalajskiej odbywa się przede wszystkim poprzez sadzonki pędowe pobierane latem lub wczesną jesienią. Zdrewniałe lub półzdrewniałe fragmenty pędów o długości kilkunastu centymetrów ukorzenia się w lekkim, wilgotnym podłożu, często z użyciem ukorzeniaczy. Metoda generatywna, czyli wysiew nasion, jest również możliwa, ale mniej stosowana w praktyce amatorskiej ze względu na dłuższy czas oczekiwania na rośliny o odpowiednich cechach oraz konieczność zapewnienia zapylenia w celu wytworzenia nasion.
Zastosowanie w ogrodnictwie i architekturze krajobrazu
Aucuba himalajska, dzięki swojej zimozieloności, eleganckim liściom i stosunkowo dużej mrozoodporności, zyskuje coraz większe znaczenie jako roślina ozdobna w ogrodach przydomowych i zieleni miejskiej. Jej najważniejszą zaletą jest możliwość sadzenia w miejscach trudnych dla wielu innych gatunków – w głębokim cieniu, przy północnych ścianach budynków oraz pod koronami wysokich drzew. Tam, gdzie trawniki lub rośliny rabatowe często zawodzą, aucuba tworzy stabilne, estetyczne zielone akcenty.
W ogrodach naturalistycznych i leśnych aucuba himalajska sprawdza się jako element podszytu, łączący się harmonijnie z paprociami, hostami, cieniolubnymi trawami ozdobnymi oraz rododendronami. Wykorzystuje się ją także w kompozycjach w stylu japońskim czy azjatyckim, gdzie jej błyszczące liście pięknie kontrastują z delikatnymi igłami sosen, bambusami czy kamiennymi elementami małej architektury. Krzew ten wprowadza do przestrzeni ogrodu odczucie spokoju oraz egzotycznej elegancji.
W zieleni miejskiej aucuba himalajska może pełnić funkcję żywopłotu, niskiej osłony lub zimozielonego tła dla rabat bylinowych. Jej odporność na okresowe zasolenie gleby, zanieczyszczenia powietrza i suszę sprawia, że znajduje zastosowanie przy ciągach komunikacyjnych, parkingach oraz w otoczeniu budynków użyteczności publicznej. W takich lokalizacjach ceniona jest także za stosunkowo niewielkie wymagania pielęgnacyjne i odporność na przycinanie.
W ogrodach przydomowych aucuba himalajska bywa sadzona jako soliter na tle jasnej ściany budynku lub ogrodzenia, a także w większych grupach tworzących zwarte, zielone masy. Można zestawiać ją z roślinami o kontrastowej barwie liści, np. z żółtolistymi odmianami derenia, berberysów czy trzmielin, uzyskując ciekawy efekt kolorystyczny przez cały rok. Jesienią i zimą dekoracyjne owoce na żeńskich egzemplarzach dodatkowo wzbogacają kompozycję, stanowiąc atrakcję wizualną oraz źródło pokarmu dla ptaków.
Coraz częściej aucuba himalajska jest wykorzystywana w pojemnikach, szczególnie na cienistych tarasach, balkonach i patio. Sadzenie jej w dużych donicach umożliwia łatwiejsze zabezpieczanie roślin na zimę w chłodniejszych rejonach, a także elastyczne kształtowanie przestrzeni. Należy jednak pamiętać o stosowaniu odpowiednio przepuszczalnego podłoża oraz regularnym podlewaniu i nawożeniu, ponieważ w pojemnikach rośliny szybciej zużywają dostępne zasoby.
W niektórych regionach Aucuba himalaica doceniana jest również jako roślina cięta – jej trwałe, błyszczące liście i pędy z owocami wykorzystywane są w florystyce, zwłaszcza w kompozycjach zimowych i świątecznych. Zimozielone gałązki dobrze znoszą przebywanie w wazonie, a czerwone jagody stanowią wyrazisty, naturalny akcent dekoracyjny.
Znaczenie ekologiczne i ciekawostki biologiczne
W środowisku naturalnym aucuba himalajska pełni ważną rolę w strukturze leśnych ekosystemów górskich. Jako zimozielony krzew zapewnia całoroczne schronienie dla drobnych zwierząt, m.in. ptaków i owadów. Gęste, rozgałęzione pędy stanowią doskonałe miejsce lęgowe oraz kryjówkę przed drapieżnikami. Zimą, gdy wiele roślin traci liście, aucuba wciąż zachowuje bujną koronę, co jest szczególnie istotne w surowym klimacie wysokogórskim.
Owoce aucuby są chętnie zjadane przez ptaki, które przyczyniają się do rozsiewania nasion. Dzięki temu krzew może kolonizować nowe miejsca, zwłaszcza w pobliżu lasów, krawędzi wąwozów czy odsłoniętych zboczy. Choć owoce nie są przeznaczone do spożycia przez człowieka i uznawane są za niejadalne, pełnią istotną funkcję jako źródło pokarmu dla dzikiej fauny. Wpływa to na utrzymanie lokalnej bioróżnorodności i stabilność ekosystemu.
W literaturze botanicznej zwraca się uwagę na interesującą zdolność aucuby himalajskiej do tolerowania zacienienia przy jednoczesnym zachowaniu intensywnej zieleni liści. Roślina ta przystosowała się do efektywnego wykorzystywania ograniczonego światła docierającego przez warstwy koron drzew. Skórzaste liście zawierają dużą ilość chlorofilu, co pozwala na sprawne przeprowadzanie fotosyntezy nawet w warunkach słabego nasłonecznienia.
Ciekawostką jest także morfologiczne zróżnicowanie poszczególnych populacji aucuby himalajskiej na obszarze całego zasięgu gatunku. W zależności od wysokości nad poziomem morza, ekspozycji stoków czy typu podłoża, rośliny mogą różnić się wielkością, kształtem liści, intensywnością połysku oraz skłonnością do wybarwiania się. W niektórych regionach opisano lokalne formy o węższych liściach i bardziej wzniesionym pokroju, w innych z kolei dominują krzewy niższe, mocniej rozgałęzione i o nieco szerszych liściach.
W ogrodach niezwykle istotna jest świadomość dwupienności aucuby. Uprawiając wyłącznie rośliny męskie, nie uzyskamy efektownych czerwonych owoców, choć same liście pozostaną atrakcyjne. Aby zapewnić obfite owocowanie, należy posadzić przynajmniej jedną roślinę męską w otoczeniu kilku żeńskich lub odwrotnie, w zależności od planowanej funkcji nasadzenia. Warto przy zakupie upewnić się, jaki typ egzemplarza nabywamy, ponieważ rozróżnienie płci możliwe jest zwykle dopiero w okresie kwitnienia.
Interesującym aspektem biologii aucuby himalajskiej jest jej wytrzymałość na chłód przy jednoczesnej wrażliwości na silne, suche wiatry. W naturalnym środowisku rośliny często rosną w osłoniętych wąwozach i dolinach, gdzie mróz jest łagodzony przez wysoką wilgotność powietrza oraz obecność zwartego drzewostanu. W ogrodach warto naśladować te warunki, sadząc krzew w miejscach osłoniętych od bezpośredniego działania wiatru, co znacznie zwiększa jego szanse na bezproblemowe przezimowanie.
Choroby, szkodniki i problemy w uprawie
Aucuba himalajska jest stosunkowo odporna na większość typowych chorób i szkodników atakujących rośliny ozdobne. Jej skórzaste liście i twarde pędy utrudniają żerowanie wielu owadom, a naturalne właściwości chemiczne ograniczają występowanie grzybów chorobotwórczych. Mimo to w niesprzyjających warunkach mogą pojawić się pewne problemy, zwłaszcza związane z niewłaściwym stanowiskiem lub pielęgnacją.
Do najczęściej obserwowanych dolegliwości należą fytoftoroza i inne choroby grzybowe systemu korzeniowego, pojawiające się w wyniku stałego nadmiernego zawilgocenia gleby i braku drenażu. Objawiają się więdnięciem liści mimo wilgotnego podłoża, zamieraniem pędów oraz brunatnieniem tkanek u nasady krzewu. Zapobieganie polega głównie na doborze przepuszczalnego podłoża, unikaniu przelewania i zapewnieniu odpowiedniej cyrkulacji powietrza w otoczeniu rośliny.
Na liściach aucuby mogą niekiedy występować plamy grzybowe lub bakteryjne, które objawiają się żółknięciem i brunatnieniem fragmentów blaszki liściowej. Często ich przyczyną jest długotrwałe zaleganie wody na liściach, np. podczas częstego zraszania lub w okresach intensywnych opadów. Usuwanie silnie porażonych liści oraz poprawa warunków przewietrzania zwykle wystarczają, aby ograniczyć rozwój choroby.
Wśród szkodników sporadycznie pojawiają się mszyce, tarczniki lub miseczniki, które wysysają soki z liści i młodych pędów. Duże zagęszczenie tych owadów może prowadzić do osłabienia wzrostu, zniekształceń liści oraz wydzielania lepkiej spadzi, na której rozwijają się grzyby sadzakowe. Zwykle wystarczają miejscowe zabiegi mechaniczne (zmywanie szkodników wodą z dodatkiem mydła ogrodniczego) lub stosowanie łagodnych środków ochrony roślin. W silnych nasadzeniach miejskich warto też wykorzystywać naturalnych wrogów mszyc, m.in. biedronki czy złotooki.
Innym częstym problemem, zwłaszcza w rejonach o silnie mroźnych, suchych zimach, są uszkodzenia mrozowe liści i pędów. Objawiają się one brązowieniem brzegów, przebarwieniami oraz utratą połysku. W skrajnych przypadkach może dochodzić do zamierania całych pędów. Skuteczną profilaktyką jest dobór osłoniętego stanowiska, utrzymanie optymalnej wilgotności gleby jesienią oraz unikanie nadmiernego nawożenia azotem pod koniec lata.
W uprawie doniczkowej najczęściej spotykanym problemem jest przesuszenie rośliny lub odwrotnie – przelanie, szczególnie w okresie zimowego spoczynku. Objawia się to opadaniem liści, ich marszczeniem lub matowieniem. W takich przypadkach kluczowe jest wyregulowanie częstotliwości podlewania, kontrola stanu podłoża oraz zapewnienie odpowiedniego drenażu w pojemniku.
Perspektywy hodowlane i znaczenie w kolekcjach roślin
Rosnące zainteresowanie roślinami zimozielonymi do miejsc cienistych sprawia, że aucuba himalajska staje się przedmiotem badań hodowlanych i kolekcjonerskich. Ogrodnicy poszukują form o szczególnie atrakcyjnych cechach, takich jak mocno wydłużone liście, intensywniejszy połysk czy ciekawy kolor owoców. Prowadzone są próby selekcji osobników o jeszcze większej odporności na mróz, co miałoby umożliwić uprawę aucuby w rejonach o bardziej surowym klimacie niż dotychczas.
W ogrodach botanicznych Aucuba himalaica jest często prezentowana w działach poświęconych florze Himalajów i Azji Wschodniej. Pozwala to nie tylko na obserwację jej cech morfologicznych, ale także na porównanie z innymi gatunkami tego regionu. W kolekcjach specjalistycznych stanowi cenny materiał dydaktyczny, ilustrujący zjawisko przystosowania roślin do życia w górskich lasach o wysokiej wilgotności i niskim natężeniu światła.
W kontekście zmian klimatycznych aucuba himalajska może zyskiwać na znaczeniu jako gatunek dobrze znoszący zmienne warunki pogodowe, długotrwałe okresy suszy przeplatane intensywnymi opadami oraz wahania temperatur. Jej plastyczność ekologiczna sprawia, że jest interesującym obiektem badań nad adaptacjami roślin do stresu środowiskowego. W przyszłości możliwe jest wprowadzenie nowych odmian, łączących cechy himalajskiej wytrzymałości z dekoracyjnością znaną z aucuby japońskiej.
Ze względu na atrakcyjność wizualną, łatwość uprawy i szerokie zastosowanie, aucuba himalajska ma duży potencjał popularyzacji wśród ogrodników amatorów. Coraz częściej pojawia się w ofercie szkółek roślin ozdobnych, a także w publikacjach ogrodniczych jako roślina rekomendowana do zacienionych fragmentów ogrodu. Jej obecność w kolekcjach ogrodów botanicznych oraz upowszechnianie wiedzy o wymaganiach i biologii gatunku sprzyjają dalszemu rozpowszechnianiu tej niezwykłej rośliny.
FAQ – najczęściej zadawane pytania o aucubę himalajską
Jakie warunki stanowiskowe są najlepsze dla Aucuba himalaica?
Aucuba himalajska najlepiej rośnie w półcieniu lub cieniu, w miejscach osłoniętych od silnych, suchych wiatrów. Idealne są stanowiska pod koronami drzew, przy północnych ścianach budynków lub w ogrodach leśnych. Gleba powinna być żyzna, próchniczna, lekko kwaśna do obojętnej, stale umiarkowanie wilgotna, ale dobrze przepuszczalna. Należy unikać zarówno pełnego słońca, jak i zastoin wody oraz podmokłego podłoża, które prowadzi do gnicia korzeni.
Czy aucuba himalajska jest odporna na mróz?
Aucuba himalajska uchodzi za gatunek stosunkowo mrozoodporny i w sprzyjających warunkach dobrze znosi spadki temperatury do około -20°C, szczególnie gdy rośnie w osłoniętym miejscu. Młode egzemplarze są jednak bardziej wrażliwe i warto je zabezpieczać na zimę, np. ściółkując podstawę pędów korą, liśćmi lub okrywając agrowłókniną. W rejonach o ostrzejszym klimacie korzystne jest sadzenie roślin przy murach czy żywopłotach, które łagodzą działanie wiatru i mrozu.
Jak rozmnaża się Aucuba himalaica w warunkach ogrodowych?
W praktyce ogrodowej aucubę himalajską rozmnaża się najczęściej wegetatywnie, poprzez sadzonki pędowe pobierane latem lub wczesną jesienią. Wybiera się półzdrewniałe fragmenty pędów o długości około 10–15 cm i umieszcza w lekkim, wilgotnym podłożu, często z dodatkiem ukorzeniacza. Doniczki należy ustawić w ciepłym, jasnym, lecz nienasłonecznionym miejscu. Rozmnażanie z nasion jest możliwe, ale wolniejsze i wymaga posiadania zarówno roślin męskich, jak i żeńskich.
Czy aucuba himalajska wymaga specjalnej pielęgnacji?
Pielęgnacja aucuby himalajskiej jest stosunkowo prosta. Roślina wymaga przede wszystkim odpowiedniego stanowiska, umiarkowanego podlewania i ściółkowania gleby kompostem lub korą. Cięcie ogranicza się zwykle do usuwania pędów chorych, przemarzniętych lub zbyt zagęszczających krzew. Nawożenie nie musi być intensywne – wystarczy coroczne zasilanie nawozem wieloskładnikowym lub warstwą próchnicy. Kluczowe jest unikanie przelewania oraz nadmiernego wystawiania rośliny na bezpośrednie słońce.
Dlaczego moja aucuba nie zawiązuje owoców?
Brak owoców u aucuby himalajskiej najczęściej wynika z jej dwupienności. Aby doszło do zawiązania czerwonych jagód, w ogrodzie muszą rosnąć zarówno egzemplarze męskie, jak i żeńskie, rosnące w niewielkiej odległości od siebie. Jeśli posiadamy wyłącznie rośliny jednopłciowe, pojawią się kwiaty, ale nie dojdzie do zapylenia i dalszego rozwoju owoców. Warto przy zakupie roślin pytać o ich płeć lub nabyć kilka egzemplarzy z różnych źródeł, zwiększając szansę na owocowanie.